Blog:  IELTS, TOEFL, PTE hakkında merak edilenler

"Doğru soruları sormadan doğru yanıtlara ulaşamayız" diye bir söz var, Facebook'ta bazen Einstein bazen Kafka imzasıyla bazen de İzmir'de yaşayan TC Ayşegül XXXXX imzasıyla paylaşılır. Gerek iş başvurusu gerekse akademik kariyer için sınav seçiminde ve dil öğrenme konusunda da maalesef çoğu zaman yanlış soruları yanlış kişilere soruyoruz. Bundan sonra bana soracaksınız o kısmı hallettik, ama deneyimlerim bana gene de yanlış soru soracaksınız diyor 😃

Öncelikle lütfen etrafınızdaki İngilizce öğretmenlerine ya da deneyimli insanlara "hangisi daha zor?" diye sormaktan vazgeçin. Diğer sınavlar bir bakıma kıyaslanabilir belki ama bu iki sınav kolay/zor ikilisiyle açıklanamaz. Puanlama kıstasları, soru tarzları, sınav uygulama şekli ve saati gibi alanlarda inceleyelim, siz kendiniz karar verin. İkna olmadıysanız şöyle düşünün hepimizin okuduğu okul ve bölüm en zordu, en kasıntı hoca bizdeydi, aynı hesap.

Geçerlilik

Her ikisi de dünyaca kabul edilir ve 2 yıl geçerlidir. IELTS artık ABD'de de tanınıyor, ki eskiden en büyük eksisi buydu sınavın. Ancak Türkiye'de işler farklı, IELTS son 3 yıldır resmi olarak tanınmıyor. Ancak bazı okullar (Bilkent*, TED Üni*, ODTÜ hazırlık atlama için kabul edebiliyor. Başvuracağınız kurumdan bilgi almanız gerekebilir)

*Ayda bir kendi IELTS oturumlarını yapıyorlar, dışarıdan başka IELTS sonucunu asla kabul etmiyorlar.

Sınav Süresi

IELTS sırasıyla Listening (30-35dk), Reading (60 dk), Writing (60 dk) ve aynı gün veya başka bir günde birebir Speaking (14 dk) şeklinde uygulanır. Sabah 8:30'da uygulanacak otelde olmanız gerekir ki 09:00'da başlayabilsin. Ancak birçok kereler ses sistemi, geç kalanlar, havalandırma sorunu derken sınavın geciktiğine şahit oldum. Arada çıkayım sigara içeyim gibi bir olay yok, tuvalete çıkarken de imza at, kayıt gir zamanınız gidiyor. Biraz gerici bir ortam açıkçası. Ama 2 buçuk saatlik sınav biz ÖSS/YGS görmüş kimseler için hiçbir şey :) Kağıt kalem klasik tarzda olması Türklere cazip geliyor.

TOEFL daha uzun bir sınav: Reading (52-70 dk), Listening (60-90 dk), 10 dakikalık ara, Speaking (10-15 dk) ve Writing (50dk). Reading ve Listening'te bazen puanlanmayan deneme amaçlı ek parça konur, hangisi olduğunu siz bilmezsiniz, yaparsınız söve söve, o yüzden sınav genelde uzuyor.

"Öeh!" dediğinizi buradan duyuyorum ancak bu sürelere yönergeleri okuma/dinleme süresi dahil ayrıca erken bitirdiğiniz bölümleri atlayıp sonraki aşamaya geçerseniz 4 saat sürmeyecektir. Toefl'da en büyük sıkıntı zaten bu, sisteme göre çalışmayıp deneme çözmezseniz maalesef en basit soruları kaçırabilirsiniz. O yönergeler talimatlar kafa karıştıracak, bip bip geri sayan saniyeler sizi gerecek. Benim gibi bilgisayarı tercih edenler için çok rahat ama eğer bodoslama girerseniz ders/deneme almadan boşa gider o kadar para (185$).

Soru Tarzları

Soru tarzları reading için çok farklı değil ama IELTS'te cevabı bulması daha uğraştırıcı, bunun için ayrıca taktiklerimi blogda ayrıntılı paylaşıyorum. Her ikisi  de farklı akademik ve bilimsel branşlardan sorduğu için YDS gibi belli bir akademik kelime listesi lütfen ezberlemeyin, yerine belli başlı alanlarda terminoloji ve aşinalık geliştirilse işe yarar. IELTS'in boşluk doldurma, ve True/False/Not Given soruları akıl karıştırabilir ama dediğim gibi doğu hazırlanırsanız aslında basit yöntemleri var.  Listening  Toefl'da önce not tutup sonra soruları görüyorsunuz, çeldirici şıklar çok can yakabilirken Ielts ise cevabı döndürüp dolaştırır, yanıltma yoluna gider. IELTS'te harf hatasından puan gider ama TOEFL'da siz bir şey yazmadığınız için böyle bir olasılık yok.

Speaking ayrı dünyalarda: Ielts birebir masa etrafında günlük sorularla başlar neredeyse resmiyetten çok uzak, o yüzden soruları anladığınız sürece rahat geçebilir. Toefl 4 adet soru yöneltir, bunlar sırasıyla (neredeyse artık ne soracağı bile bellidir) önce basit sorularken sonrasında okuma ve dinleme yapıp belli süre içinde cevaplamanız gerekenlere doğru gider. Eğer makineye konuşamam, geri sayımlar ve bip sesleri beni gerer diyorsanız, durun daha bitmedi. Sınav bireysel hıza izin verdiği için siz birinci sorudayken yanınızdaki 2. soruyu bağırarak cevaplıyor olabilir.

Writing her ikisinde de 2 sorudan oluşur; puanlama olarak Toefl daha şeffaf ve cömert diyebilirim. İlk görevde bir metin okuyup aynı konuda bir ders parçası dinler ve karşılaştırırsınız, anlamasanız bile yazması kolaydır, ikinci soru ise klasik bir essay (deneme ya da kompozisyon diyelim). Iets abartıp ilk soruda grafik veya harita yorumlama sorar ve doğru bilgi verip özetleme bekler, ikinci soruda ise genel kültüre dayalı essay sorusu gelir.

Bana şimdiye kadar hep üşengeç öğrenci denk geldi o yüzden önyargıyla özet geçiyorum:

IELTS

• Süre olarak daha kısa ama bitirip sonraki bölüme geçeyim yok

• Daha ucuz :) (Ağustos 2025 fiyatı 9500 TL - UKVI sınavı 10650TL)

• Kağıt kalem tarzında / Bilgisayarlı Seçenek

• Speaking'te kanlı canlı bir insan var (ama bazen online yapılıyor)

• Deneme sınavı bulmak kolay

TOEFL

• Writing ve Speaking puanlaması daha bol keseden (ne istediği belli diyelim ya da)

• Türkiye'de resmi olarak geçerli

• Bilgisayarlı format

• Konu ve sorular ABD'de üniversite hayatına yönelik, genelde kolay

• Ben daha çok seviyorum

Yabancı dil sınavları neredeyse her kurumda ve üniversite kantininde memleket meselesi olarak kendine yer bulan bir hadise. Birçoğumuz yurtdışında uygulanan TOEFL, IELTS ve TOEIC gibi bu sınavların adından bile korkup (haklı olarak, bazı İngilizce öğretmenleri bile yanlış telaffuz ediyor) yanına yaklaşmıyoruz. İşte bu blogda, size YDS/YÖKDİL gibi sınavlardansa yabancı sınavlara çalışmanın daha kolay ve eğlenceli olduğunu göstermeye çalışacağım.

Ben Kimim?

Üniversiteye kadar devlet okullarında okumuş ve yurtdışına çıkmamış, ailesinde İngilizce bilen bir ebeveyni olmadan İngilizce öğrenmiş birisi. Hem de kolayca öğrenmiş biri. Yıllarca arkadaş ve akrabalarımın bitmeyen "nasıl öğrendin?" sorularını geçiştirdim çünkü adını koyduğum yöntem yoktu! Hele de son yıllarda kursların ortaya attığı, hap gibi ya da kocakarı ilacı gibi sunulan "5 günde öğren, uyurken konuş, zıplarken telaffuz et" gibi saçmalıklarla hiç alakam olmadı.

Sırrım Ne?

Devasa, ölümcül büyük bir sırrım yok; sadece sorulu başlık atmak çok cool göründü. Ama sırra gelirsek: ben nasıl öğrendiğimi iyi bilen tembel bir öğrenciyim! Bu da beni birkaç adım ileri taşıdı hep. İyi okullarda, burslarla okudum, birkaç dili -ihtiyacım olduğu kadarını- kısa sürede öğrendim ve de 5 yıldır bilfiil yetişkinlere IELTS, TOEFL ve Konuşma dersleri veriyorum.

Bu blogda sınavlarda belli bölümlere nasıl çalışılır, dinleme (listening) gelişir mi, konuşurken telaffuz ve aksanı n'apacağız gibi soruları cevaplayıp derslerimde çok işime yarayan taktik, yöntem, bilgi ve çalışma şekillerini sizinle paylaşacağım. Özellikle bu sınavlara ayrılmış olsa da İngilizceniz genel olarak hızla gelişecek.

Neden mi? (gene gereksiz bir sorulu başlık)

IELTS ve TOEFL kişinin gideceği ülkede yazılı ve sözlü iletişimde ne kadar etkin olduğunu ve okuma ile dinleme yapması gereken günlük ve akademik ortamlarda ne kadar yetkin onu ölçer. Bu sayede siz YDS'nin gramer ve sözcük defterlerinde kaybolmak yerine günlük dilden deyişler ve durumları öğrenir; akademi ve iş hayatında işinize yarayacak yazı kalıplarını benimsersiniz.

Sitede cevabını bulamadığınız konular için sorularınızı bana bu blogda ya da eposta aracılığıyla iletin, hatta yoksa bile soru üretin.

Merak etmeden, sormadan ve hata yapmadan İngilizce'yi öğrenmek imkansızdır.